René Jansen - beeldend kunstenaar

Walnoten. Een schetsboek is net een dagboek. Als je er doorheen bladert komen de herinneringen vanzelf weer boven. Waar je was en met wie en wat je is opgevallen. Pak hem beet twee jaar geleden was ik met zoon Eric op de koffie bij collega Ronald Soeliman. Dat is altijd beregezellig. Met de zon er volop bij zaten we heerlijk buiten op het terras. We hebben het dan voornamelijk over ons vak; het schilderen en over de kunst. De kunst in het algemeen en in het bijzonder. Hoe het was, hoe het er nu mee staat en waar het in vredesnaam naar toe moet. Dit alles natuurlijk doorspekt met de nodige relativerende humor, want anders is er geen doorkomen aan. Inmiddels maken ze mij de pis niet zo snel meer lauw en doe ik gewoon lekker mijn ding (vreselijke uitdrukking is dat overigens: “lekker je ding doen” en daarom laat ik hem ook gewoon staan) Tijdens zo’n gesprek geef je je ogen natuurlijk goed de kost, want je bent beeldend kunstenaar of je bent het niet. Je moet er niet aan denken dat je ie...

“Hoe leuk kun je het hebben met elkaar”.   “Hoe leuk kun je het hebben met elkaar”, was één van de gevleugelde uitspraken van Brunet Riegstra tijdens ons verblijf in het vakantiehuis van Annemarie de Groot. Het kwam meer dan eens voorbij: “hoe leuk kun je het hebben met elkaar?” Het lijkt een eenvoudig zinnetje, maar het is binnen de context van onze schilderweek in Frankrijk veel meer dan dat. Het dekt niet alleen de lading op een wonderschone manier, maar er spreekt ook iets van verwondering uit; dat zoiets nog mogelijk is. Want spreek je het uit met een vraagteken, of met een uitroepteken. Wat mij betreft; beide. Het idee om met een groep kunstenaars een week het landschap van de Bourgogne te schilderen vond z’n oorsprong afgelopen voorjaar, toen we een week op het zeilschip “Mars” hebben gewerkt. Dat was een grote groep; 24 man maar liefst. 24 Kunstenaars op een schip, gaat dat werken? Nou en of! Niks geen ego’s “bigger than life”, of mannetjes en madammekes die een beetje...

Plein-air adventures. Soms maak je afspraken en mijn idee daarover is dat je ze moet nakomen. Dat is het principe van een afspraak, want anders hoef je ze niet te maken. ‘k Heb er persoonlijk al goed de pest over in als mensen niet op een afgesproken tijdstip aanwezig zijn. Een kwartietje te laat oké; de brug stond open, maar je komt niet een half uur later aankakken.   Nou had ik met Ronald en Adriana een afspraak om vorige week donderdag in de buurt van Ruinen buiten te schilderen; ergens bij het Dwingelderveld.   Ronald is iemand die voor dag en dauw opstaat en ook op zo’n tijdstip in het veld kan staan. Dat gaat mij niet lukken. ‘k Kom doorgaans een stuk later m’n nest uit, maar ik ga ook later naar bed, zullen we maar zeggen. ‘k Heb ook wel even tijd nodig om op te starten. We vonden een compromis, wat inhield dat ik hem om 9.00 uur zou ophalen. Ik was er zelfs iets eerder, maar toen bleek al dat de voorspelling: warmste dag van 2016 uit zou komen. Wat warm! Normaal...

Chet. Binnen de popmuziek is het allang niet meer ongebruikelijk dat musici zich bedienen van geestverruimende middelen, ook wel aangeduid als drugs. Enerzijds ingegeven door het idee, dat je er betere muziek van gaat maken. Anderzijds om de hectiek rondom het popidolendom enigszins draaglijk te maken; dus om het domweg vol te kunnen houden. Dat drugsgebruik makkelijk kan ontsporen, mag inmiddels ook genoegzaam bekend zijn. De voorbeelden zijn legio. Wonder boven wonder loopt het soms op miraculeuze wijze ook nog goed af. Eric Clapton, David Crosby, James Taylor, waren echt grootgebruikers als het om geestverruimers gaat, toch lopen ze nog steeds “alive and kicking” rond. Maar verreweg de meesten leggen vroeg of laat het loodje. De legendarische club van 27 is daar het morbide bewijs van. Ook gasten die nog wel wat langer doorgingen, moeten uiteindelijk de strijdbijl neerleggen. Want dat is natuurlijk wel wat het op den duur wordt; een gevecht tegen de verslaving. Rory Gallagher” ove...

Tineke. Sinds een paar jaar ken ik Jan en Tineke. Wat heet kennen; het zijn min of meer vakantievrienden en daar is waar ik ze van ken; van de vakantie en van de camping. Daarbuiten zien we elkaar nooit en da’s prima. We hebben het dan over camping “Stortemelk” op Vlieland. Nou is dat een hele grote camping, met in het hoogseizoen veel meer inwoners dan de eigenlijke Vlielandse bevolking. Een groot deel van die campinggasten hebben een vaste seizoenplaats. Zo ook Jan en Tineke. En ze hebben een paaltje laten slaan, wat inhoudt dat je elk jaar met je tent en bij-zetter op dezelfde vaste plek staat. Vak blauw, vlak achter de duinen. Heel veel beter kun je ’t niet krijgen. Jan heeft het op zijn manier altijd druk. Fietst tig keer per dag voor m’n tent langs met van alles en nog wat. Op de vraag hoe het gaat, antwoord hij steevast: “druk, druk, druk!” Houdt erg van vissen; alleen, of met een paar lotgenoten, waarbij ze uren op een pier staan om een paar zeebaarzen te vangen. Vaak komt...

Schilderkistje. Op vakantie neem ik altijd een schetsboek en aquarelblok mee. Niet dat er persé gewerkt moet worden, maar zonder voelt toch een beetje bloot, alsof je iets wezenlijks bent vergeten aan te trekken. Iets vanzelfsprekends dat je pas mist als je het niet meer hebt; zoals in het liedje: “Big yellow taxi” van Joni Mitchell. Tot noch toe liet ik m’n olieverf altijd thuis; veel te veel gedoe. ‘k Vond het ook onpraktisch vanwege de lange droogtijd en de kwetsbaarheid zolang het nat was; want hoe vervoer je zoiets? Inmiddels zijn er allerlei oplossingen voor gevonden, in de vorm van kistjes waar je natte panelen in kunt vervoeren, dus achter dat excuus kan ik me niet langer verbergen. Wel dat het nog steeds een heel gesleep met materiaal blijft. Zelfs een Franse ezel, wat toch een wonderlijk vernuftig ontwerp is: schilderkist en ezel in één, zeul je niet een heel eind mee het landschap in. Ik bezit een zogenaamd halfje; wat er op duid dat ie de heft van een hele is (ha, ha), du...

De meisjes van Vermeer. Als we het oeuvre van Johannes Vermeer bekijken, zien we dat er op het overgrote deel van de 35 schilderijen die we vandaag de dag van hem kennen, meisjes en of vrouwen staan afgebeeld. Soms in gezelschap van anderen, maar meestal gewoon alleen in een interieur waar aan de linkerkant licht door een raam naar binnen valt. Die meisjes zijn in de meeste gevallen bezig met een eenvoudige alledaagse handeling. Dat kan het lezen van een brief zijn, het inschenken van melk of het wegen van parels. In een paar gevallen bespeeld ze een instrument. Dat het werk van één van onze bekendste Hollandse Meesters tot 1866 vrijwel onbekend was, lag voor een deel aan het beperkte aantal werken die er van zijn hand bekend waren, maar ook vooral om het feit dat er vaak maar één persoon op was afgebeeld; die ook nog eens iets buitengewoon alledaags aan het doen was.  Het mag duidelijk zijn dat er in die tijd heel anders tegen een Vermeer werd aangekeken, dan dat we dat nu doen....

Summer Art Event. Wat is dat toch met evenementen en m’n aversie ertegen? Evenementen zijn leuk; althans daar zijn ze voor bedoeld. Maar waarom ben ik daar bij voorbaat nooit zo voor te porren? In de eerste plaats ligt het er natuurlijk heel erg aan wat voor een evenement het is. Wat de één leuk vind; daar komt een ander z’n nest niet voor uit. De meeste evenementen hebben doorgaans ook iets feestelijks. Maar ook hier geldt; niet ieder feestje is een leuk feestje. Smaken verschillen wat dat betreft enorm. Ik ben van nature niet zo’n feestbeest; alle remmen los ligt niet in m’n aard. Hossen en klotsend van kroeg naar kroeg? Mag ik even bedanken. ‘k Heb waarschijnlijk geen zuidelijk bloed, want onder de rivieren is het in een bepaalde maand de gewoonste zaak van de wereld. Vooral doen, zou ik zeggen, maar ik sla het even over.   Voor vliegshows en gedoetjes met monstertrucks hoef je me al helemaal niet wakker te maken. Ze zijn ook nog eens levensgevaarlijk. Uit overlevering kunnen...

Douwes pompoenenveldje. Een paar weken geleden is Harry Douwes overleden. In Kiel-windeweer weet bijna iedereen wie Harry Douwes was. Buiten ons dorp denk ik maar weinigen, of je moet een klant zijn geweest van het biologisch zaadteeltbedrijf “De Bolster”, want dat was het bedrijf dat Harry tot mei 2006 samen met z’n vrouw Chris runde. Met nog 4 a 5 werknemers, hadden ze er al met al een goed lopende toko van. De zaden werden door heel Nederland verstuurd en ver daarbuiten. Het stel was al aardig op leeftijd toen in 2006 de stekker eruit ging. De werkelijke reden was overigens niet hun leeftijd, maar de chronische leukemie waar Harry aan leed. Deze variant was weliswaar goed te behandelen, maar het bedrijf werd meer en meer als een last gezien. Uiteindelijk werd het met behoud van de naam verkocht aan een bedrijf uit Epe en daar is het nog steeds gehuisvest. Toen wij in 1989 in Kiel kwamen wonen bestond De Bolster al ruim 20 jaar. Gelegen tussen andere akkers, waar voornamelijk aard...

Op bezoek bij Geesje. De afgelopen tijd ben ik qua tentoonstellingen behoorlijk aan m’n trekken gekomen. Da’s op zich bijzonder, want ik ben nou niet meteen wat je noemt een fanatieke museumbezoeker. ‘k Sla id. veel over. Maar sommige tentoonstellingen zijn zoals dat zo mooi heet: “a ones in a lifetime experience”. Kortgeleden nog helemaal naar Madrid gevlogen voor Andrew Wyeth en Antonio Lopez Garcia. Vooral Wyeth zal niet snel weer voorbij komen denk ik. Ook de overzichtstentoonstelling zoals die in het Noord Brabants Museum van Jeroen Bosch te zien is, zal je in dit leven niet meer meemaken. In Den Bosch ook niet, want er is geen kaartje meer te krijgen, tenzij je ’s nachts tussen 24.00 en 13.00 uur nog zin hebt. Ik sla hem over. ‘k Hoorde van een collega dat ie vooral veel achterhoofden had gezien, met hier en daar een reepje Bosch. Natuurlijk snap ik het belang van de schilder, maar ’t is gewoon niet mijn ding; die middeleeuwse rimram rondom hel en verdoemenis.   Wat wel mi...

Me and Mr. Wyeth. Vanaf het moment dat ik het boek “Wyeth at Keurners” in handen kreeg, ben ik gefascineerd door het werk van deze Amerikaanse schilder. Dat moet ergens eind jaren zeventig geweest zijn. ‘k Weet niet precies welke docent er als eerste mee op de proppen kwam, maar ’k denk Piet Pijn of Matthijs Röling. Het boek dat eigendom was van Academie Minerva, maar kon “lucky me” gewoon via de schoolbibliotheek uitgeleend worden.   Het lag vaker bij mij thuis dan dat het in de bibliotheek voor handen was. De bewondering voor het werk van Wyeth heb ik ook nooit onder stoelen of banken geschoven. Dat hoefde ook niet. Je kon dat in die tijd best hardop zeggen, want we hebben het hier niet over een één of andere Rien Poortvliet. Met opzet laat ik deze naam vallen omdat ik voordat ik op de academie kwam het werk van deze “beroemde” Nederlandse schilder (wie kent hem nog?) best mooi vond (‘k durf dat nu ook hardop te zeggen en op te schrijven!), maar ik kwam er al vrij snel achter da...