René Jansen - beeldend kunstenaar

  Drie getekende zelfportretten. Lang voordat het ook maar in mij opkwam om naar de kunstacademie te gaan, of dat ik überhaupt van het bestaan af wist, tekende ik al veel; niet gewoon veel, maar bovengemiddeld veel. Pas veel later kwam dat schilderen een beetje om de hoek kijken, maar dat had toen al een behoorlijke achterstand opgelopen ten opzichte van het tekenen. ‘k Tekende vooral portretten; eerst van striphelden en later van popsterren of gewoon vanuit de fantasie. Mijn fantasie was toen beter ontwikkeld dan nu, want ik doe nu niks meer uit het hoofd. ‘k Ben een echte waarnemer geworden die het onderwerp voor zich moet hebben om geïnspireerd te raken. Tussen al die portretten zat soms ook een zelfportretje. Of daar een speciale bedoeling achter stak weet ik eigenlijk niet meer zo goed. ‘k Hield toen erg van de surrealisten en dat sijpelde ook wel door in m’n tekenwerk. Er wordt wel beweerd dat kunstenaars die zich bezighouden met het zelfportret navelstaarders en narcisten ...

Vlechten.   Tijdens onze schildervakantie in Frankrijk van afgelopen jaar vroeg ik op een wat druilerige dag of Clementine nog een keertje voor me zou willen poseren. Ze doet daar eigenlijk nooit moeilijk over. Bovendien is ze het ook gewend, want ze heeft van kinds af aan ettelijke keren voor haar moeder geposeerd. ‘k Had alleen nu een speciaal verzoek: of ze twee vlechten in het haar wilde doen. Ook dat was geen probleem. ‘k Zeg niet dat ze alles klakkeloos doet wat ik haar vraag, maar onze verstandhouding is inmiddels van dien aard dat ik het haar wel durf te vragen en ze weet dat ze ook nee kan/mag zeggen. Al snel schoven er meerdere collega’s aan, waaruit je kunt opmaken dat ik niet de enige ben die haar inspirerend vind. Uiteindelijk hebben we een middagje heerlijk geschilderd met leuke resultaten. Naar aanleiding van een aantal foto’s die ik had gemaakt ben ik er thuis nog wel even mee verder gegaan. Ik doe dat wel vaker, want in 2.30 uur kom je natuurlijk nooit tot iets...

  Een bijzondere gebeurtenis. Er is voor mijn werk altijd wel waardering en bewondering geweest en tot op zekere hoogte was er ook wel belangstelling voor. Die belangstelling was er met name voor mijn stillevens. De laatste jaren heb ik me echter vooral op het portret gericht. Niet omdat daar nou een gat in de markt lag, in tegendeel zou ik haast zeggen; de portretten vliegen je om de oren, maar simpelweg omdat ik daar heel erg veel zin in had. Binnen het portret nemen de zelfportretten dan weer een bijzondere plaats in. Ik zie het zelfportret als een statement en als een state of mind. Dichter bij jezelf dan in een zelfportret kom je niet, is mijn stellige overtuiging. ‘k Heb vaak gezegd dat ik in de eerste plaats schilder voor mezelf, want niemand zit te wachten op een afbeelding van de schilder in kwestie. ’t Is namelijk het meest persoonlijke onderwerp dat je je maar kunt indenken en je haalt bij wijze van spreken wel gewoon iemand in je huis met zo'n zelfportret. Het mag d...

  Laatste kans!   Als je voor het eerst in je leven gevraagd wordt om van je eigen werk een tentoonstelling samen te stellen en in te richten rijst de vraag; kan ik dat überhaupt wel. De vraag kwam van Museum Thijnhof te Coevorden en het zou gaan om een duo presentatie samen met Annemarie de Groot. Nadat we samen een verkennend bezoekje aan het museum hadden gebracht, besloten we er voor te gaan. ‘k Bedacht wat ik nou zelf leuke tentoonstellingen vind om te bezoeken; tentoonstellingen waar ik enthousiast van wordt, of nog beter geïnspireerd door raak. ‘k Realiseerde me dat die vrijwel altijd meer laten zien dan de werken die je zou kunnen en mogen verwachten van een kunstenaar. Naast de nodige achtergrond informatie moet je dan denken aan tekeningen; aquarellen maar vooral ook studies, zodat het werkproces van de kunstenaar inzichtelijk gemaakt wordt. Daarnaast is het natuurlijk leuk als er wat persoonlijke spullen te zien zijn, eventueel aangevuld met foto’s en gebruikte ...

"Gimme some truth now”.   Na weer een avondje TV geleuter aan verschillende tafels over hoe het nou verder moet met de pandemie, het klimaat, het vertrek van Shell en de formatie de knop vroegtijdig op UIT!, UIT!, UIT! Gezet. We waren het zat en niet zo’n beetje ook. Het leek ons een goed idee om de avond af te sluiten met het album: Imagine van John Lennon. “Stel je eens voor dat:………” Het was geen voorbedachte rade en zelfs niet een gevalletje van domme intuïtie; nee, hij lag voor het grijpen en we dachten: John?…lekker, waarom niet. Naast het overbekende liedje met de tekst die van alle tijden is en wat mij betreft in de top 10 van beste popsongs ever thuis hoort, staat op dat album ook het nummer: Gimme some truth. En hoewel het liedje stamt uit 1971 en een regelrechte aanklacht is tegen de Vietnamoorlog en de manier waarop de politiek die oorlog met machtsvertoon, leugens en holle retoriek aan de Amerikaanse bevolking bleef verkopen, kon ik me niet van de indruk onttrekken d...

  Een reactie op een veel voorkomende vraag.   “Waarom zou je iets wat al bestaat precies naschilderen”: Willem Pleijsier. Lang nagedacht of ik hier wel op zou reageren; hoeft namelijk niet, want vragen of opmerkingen van vergelijkbare strekking komen wel vaker voorbij bij realistisch werkende kunstenaars. Opmerkingen als: “Is het geschilderd? Het lijkt wel een foto! Wat knap!” Het antwoord is in mijn optiek net zo voor de hand liggend als de vraag, maar ‘k ga toch een poging wagen om het één en ander inzichtelijk te maken; niet alleen voor Willem, want die mag er net als ieder ander van vinden wat ie wil, maar omdat zulke opmerkingen niet in alle gevallen terecht zijn. ‘k Had er trouwens ook al eerder eens iets over gemeld, maar dan in een andere context. “Waarom zou je iets wat al bestaat (precies) naschilderen” ‘k Heb het woordje “precies” met opzet even tussen haakjes gezet, want daarin zit hem natuurlijk de crux. Iets naschilderen wat al bestaat doen natuurlijk alle...

  A “Northern Sky” in the south of France.   Als je met 12 mensen meer dan een week op schildervakantie bent, dan wordt er niet alleen geschilderd maar dan heb je ook gezamenlijke ontbijten, lunches en dinertjes. Daarbij vinden allerlei gesprekken plaats. Vaak gaan die over ons vak: de schilderkunst. We zijn gelukkig niet van zulke vakidioten die het daar alleen maar over kunnen hebben, dus komen alledaagse zaken van het leven ook voorbij. En vroeg of laat komt dan ook iemand met spelletjes op de proppen. Meestal is dat Clementine, want dat was vorig jaar ook al zo. Opvallend bij zo’n gemengde groep van 6 mannen en 6 vrouwen is dat vooral de vrouwen erg van spelletjes houden en het grootste gedeelte van de mannen eigenlijk niet. Het kan natuurlijk toeval zijn dat dat binnen deze groep het geval is, maar ik denk zelf dat dat best eens in het algemeen zo zou kunnen zijn. Hoe het ook zij, het is onvermijdelijk dat we er op een gegeven moment aan moeten geloven. Uiteindelijk z...

  “El membrillo del sol”, oftewel: Een kweeperenboompje in de zon.   In 1992 kwam de documentaire film: “El membrillo del sol” van Victor Enrice uit. Ik kreeg echter pas veel later lucht van het bestaan ervan. In de film wordt de Spaanse realistische schilder Antonio Lopez Garcia gevolgd tijdens het schilderen van een kweeperenboompje in zijn tuin. Die tuin heeft overigens meer weg van een binnenplaatsje; ’t is nogal kaal en op dat boompje na groeit er niet zoveel. Dat Garcia binnen de kunstwereld van Spanje en ver daarbuiten een begrip is, was mij lange tijd ten enen male ontgaan, want ik had nog nooit van de man gehoord. Het moet ergens in 2009 of 2010 geweest zijn dat bevriende collega Flip Gaasendam mij op z’n atelier een boekje van de kunstenaar liet zien. Het betrof een catalogus uit 2008 van een tentoonstelling in het Museum of Fine Arts in Boston. Bladerend door het slapkaftboekie kwam ik bij het zien van de afbeeldingen steeds meer onder de indruk van het werk. In...

  Jan Wolkers: De Tarzan van de Schapen. Iedereen die mij een beetje kent weet dat ik binnen m’n portretten het liefst vrouwen schilder. De verklaring hiervoor is vrij simpel, n.l. dat ik liever naar vrouwen kijk dan naar mannen. Ook in de omgang heb ik liever met vrouwen van doen. Dat hele mannen onder elkaar gedoe is om verscheidene redenen gewoon niet aan mij besteed. Maar zoals bij elke regel zijn er ook uitzonderingen en da’s hier natuurlijk ook het geval. Ik heb mijn beide zoons wel geschilderd; zij het sporadisch, maar toch. Verder schiet me eigenlijk niet meteen een ander voorbeeld te binnen, of het moet al Lucky Luke, Kuifje of de mannen van The Thunderbirds zijn, maar dat lijken zo langzamerhand eerder personages uit een vorig leven. En dan zijn er natuurlijk m’n zelfportretten, maar die doen niet echt mee in dit verhaal, want daar steekt iets geheel anders achter. Op die zelfportretten na is de schrijver Jan Wolkers wel iemand uit het recente verleden die me te bin...

  Eva (7 jaar later) Een paar weken geleden had ik Eva weer eens op bezoek. Door al dat Corona gedoe was het veel te lang geleden dat we elkaar voor het laatst zagen. Dat vonden we beide, maar ja zo’n pandemie lap je niet zo maar even aan je laars. ‘k Behoor tot de risicogroep en dan is extra voorzichtigheid geboden, Maar het voelde extra fijn dat het nu weer kon. Eva is één van de mooiste mensen die ik ken. Ik zeg met opzet mens, omdat haar schoonheid niet alleen haar uiterlijk betreft. Het moet al meer dan 10 jaar geleden zijn dat ik haar voor het eerst op m’n netvlies kreeg. Tijdens een workshop “stilleven schilderen” die ik gaf bij galerie “Het Raadhuis” in Eenrum, stapte ze samen met haar schoonvader het leslokaal binnen. Mede door haar dreads viel ze me meteen op. En hoewel ik me in die tijd nog voornamelijk met het stilleven bezig hield zag ik onmiddellijk dat ze een mooi model zou zijn voor een portretstudie. Maar omdat ik een grote schijterd ben weerhield dat mij om ...